1. Budżet państwa - jest to podstawowy plan finansowy gospodarki narodowej.
    Plan finansowy musi być też plan rzeczowy.
    Plan finansowy jest to strona finansowa określonej strategii.
    Cele gospodarcze przed planem finansowym. Pozostałe plany zajmują się środkami pozabudżetowymi.
    Budżet państwa w okresie transformacji kurczy się kiedyś przedsiębiorstwo państwowe wchodziły zyskiem do budżetu a prywatne tylko podatkiem.
    Fundusze celowe - gospodarowanie funduszami od strony ekonomicznej.
    Powstały agencje które pracują dla państwa. Otrzymują one pewne fundusze z budżetu państwa i muszą nimi gospodarować. Agencje takie wchodzą do budżetu państwa jeśli dobrze prosperują.
    Budżet Centralny dochody i wydatki rządu oraz budżet wojewódzki
    Budżet państwa ( pojęcie szersze) Budżet Centralny i Budżet samorządu terytorialnego. Samorządy powinny być bardziej zaktywizowane strona dochodowa powinna charakteryzować się większą aktywnością w rozwoju terenu. Samorządowa - wydatki na cele im przypisane. Dochody płyną z podatków. Musi jakaś ustawa to rozgraniczać. Różne tereny mają różną zdolność generowania dochodu. Kwestia zaprogramowania programu dotacji i subwencji.
    Dotacja - środki przeznaczone dla budżetu niższego szczebla, środki mają charakter celowy muszą być użyte na określony z góry cel.
    Subwencja - dotacja na określoną działalność. 
    Procedura uchwalania budżetu państwa
    Rząd musi przyjąć założenia makroekonomiczne (ujęte w postaci parametrycznej rzeczowa strona budżetu państwa) do budżetu.  Decyzje nie należą do rządu.  Jeśli cele zostają ustalone to minister finansów tworzy projekt budżetu państwa.  Powstaje projekt po wejściu rządu przekazany do marszałka sejmu (przedłożenie rządowe)
    Praca nad projektem - zapoznają się z nim wszystkie kluby. Następuje dalej pierwsze czytanie.  Kończy się głosowaniem czy dalej projekt ma zostać do dalszych prac.  Gdy przy pierwszym czytaniu projekt zostanie odrzucony to następuje dymisja całego rządu. 
    Idzie do komisji sądowej, komisja finansów publicznych, w których znajdują się przedstawiciele różnych klubów, powstaje lista poprawek stworzona przez komisję finansów publicznych.  Drugie czytanie sejm musi przegłosować każdą poprawkę osobno, poprawki mniejszości - poszczególnego posła.  Czytanie trzecie polega na głosowaniu nad całością budżetu.  Może ono nastąpić natychmiast po czytaniu drugim.  Po czytaniu przedłożenie rządowe staje się ustawą, która idzie do senatu.  Senat może wnieść poprawki.  Jeżeli nie wniesie to idzie do prezydenta.  Jeśli wprowadzi to wraca do sejmu i sejm obraduje nad poprawkami senatu.  Prezydent nie ma prawa zawetować tej ustawy. Musi ją podpisać. Może zawetować ustawę około-budżetowe (podatkowe)

    1. podatek od dochodów osobistych
    2. podatek dochodowy od podmiotów gospodarczych
    3. Vat i akcyza

    1 i 2 są to podatki dochodowe
    3 ustawa vatowska, ustawy obrotowe, pośrednie.
    Żeby powstał dobry budżet musi być odpowiednia kolejność.  Ustawy podatkowe określają dochody państwa.  Jeśli prezydent którąś z nich zawetuje to może się zdarzyć, że całą ustawę będzie trzeba przerobić.  Ustawy około-budżetowe uchwalone są na wiosnę w maju aby przejść przez procedurę podpisanie przez prezydenta.  Budżet składany jest do 31 października.  Gdyby rząd nie uchwalił budżetu do 31 grudnia to jest wtedy prowizorium budżetowe.
    W sejmie następuje obróbka polityczna budżetu.  Budżet powinien być robiony z zakładkami, nie można upolityczniać budżetu - nie można głosować na budżet, którego w krótkim okresie założenia makroekonomiczne są nie do wykonania.  Przyjęcia założeń makroekonomicznych sprowadzają się do ustalenia:

    1. Tempa wzrostu PKB
    2. Stopy inflacji
    3. Wielkości deficytu budżetowego
    4. Średnia roczna stopa procentowa
    5. Średni roczny kurs walutowy
    6. Kształtowanie się salda rachunku obrotów za granicą

    Ad 1.  Jeżeli gospodarka rozwija się szybko to będą większe podatki. 
    Ad 2.  Jeżeli inflacja jest na 6 % to wydatki muszą być korygowane o stopę inflacji.  W drodze inflacji finansują część gospodarki.